دوران یائسگی مرحله ای از زندگی بانوان است که با شروع آن، چرخه قاعدگی در بدن زنان متوقف می شود. یائسگی در واقع بخش طبیعی از روند پیری در زنان بوده و با شروع خود می تواند سبب اختلال در افزایش و یا کاهش هورمون های بدن شود. ایجاد یائسگی در زنان نیز با علائم متعددی همچون تعریق های شبانه، خشکی واژن، گرگرفتگی، احساس درد در هنگام رابطه جنسی و غیره همراه است که این علائم در برخی بانوان خفیف بوده و نیازی به درمان نخواهد داشت. اما در دیگر زنان یائسه، علائم می توانند بسیار دردناک باشند و سبب اختلال در سلامت جسمانی آن ها و کاهش کیفیت زندگی شوند. در حال حاضر نیز روش های گوناگونی برای تنظیم هورمون های زنانه در دوران یائسگی در دسترس هستند که مهم ترین آن ها هورمون درمانی یا هورمون تراپی یائسگی است.
یائسگی زنان
دوران یائسگی در زنان، در واقع مرحله ای از زندگی است که پس از آن چرخه قاعدگی متوقف می شود. یائسگی در زنان به طور متوسط از سن ۵۱ به بالا شروع شده و ۹۵ درصد بانوان نیز آخرین دوره قاعدگی خود را در بین ۴۵ تا ۵۵ سالگی پشت سر می گذارند. این دوران با کاهش قابل توجه تولید استروژن تخمدان همراه بوده که می تواند منجر به کاهش چشمگیر استرادیول سرم و ایجاد گرگرفتگی در زنان شود. بر اساس مطالعات انجام شده نیز به طور میانگین ۵۰ درصد از زنان یائسه، دارای علائم خشکی واژن و دیسپارونی هستند که به طور کلی به آن ها سندرم تناسلی ادراری یائسگی گفته می شود.
گرگرفتگی، سرخ شدن پوست صورت، احساس تعریق در هنگام خواب و غیره نیز از دیگر شایع ترین علائم یائسگی در زنان هستند که برخی از بانوان دارای نوع خفیف آن ها بوده و برخی دیگر دارای علائم شدید تر هستند.
علائم یائسگی در زنان
پیدایش دوران یائسگی در زنان یک نوع بیماری نبوده بلکه یک اتفاق طبیعی در طول مراحل زندگی زنان است. با پیدایش یائسگی نیز چرخه قاعدگی زنان متوقف شده و بانوان علائم بسیار متعددی را در بدن خود تجربه می کنند که از مهم ترین آن ها می توان به موارد زیر اشاره نمود:
- اختلال در حافظه و تمرکز
- گرگرفتگی در پوست صورت، گردن و سینه
- نازک شدن مو
- پوکی استخوان و یا نازک شدن استخوان
- احساس تعریق های شبانه
- خشکی واژن
- مشکل و اختلال در خواب
- دوره های نامنظم پریود
- قطع شدن کامل چرخه قاعدگی
- مشکلات ادراری
- تغییرات نوسانی خلق و خوی
- کاهش میل جنسی
هورمون تراپی یائسگی
هورمون تراپی یا درمان جایگزینی هورمونی، در واقع یک نوع درمان پزشکی برای زنان یائسه است که به آن ها کمک می کند کاهش سطح پروژسترون و استروژن حاصل از شروع یائسگی را در بدن خود جایگزین کنند. همچنین هورمون تراپی می تواند درمان بسیار موثر برای کاهش علایم آزار دهنده یائسگی مانند خشکی واژن و گرگرفتگی باشد. زمانی که علائم یائسگی شروع به تاثیرگذاری بر سلامت جسمی و روحی شما کرده و زندگی و کار های روزمره شما را ناراحت کننده و دشوار می کنند، هورمون درمانی می تواند گزینه ای بسیار ایدهآل برای بهبود سلامت جسمانی و روحی و همچنین کیفیت زندگی شما باشد.
هورمون درمانی در یائسگی دارای انواع مختلفی است که با توجه به تجویز پزشک متخصص برای زنان یائسه تجویز می شود. درمان در این روش نیز با استفاده از چسب های پوستی، قرص، ژل و یا کرم های واژینال انجام می شود و به تسکین علائم یائسگی بسیار کمک می کند.
انواع هورمون درمانی در یائسگی
در حال حاضر روش های بسیار متفاوتی برای کاهش علائم دردناک یائسگی زنان در دسترس هستند که از مهم ترین آن ها می توان به هورمون درمانی در یائسگی اشاره نمود. هورمون درمانی نیز خود با توجه به شرایط جسمانی بانوان یائسه، به دو دسته هورمون درمانی توسط استروژن و هورمون درمانی ترکیبی استروژن و پروژسترون (ترکیبی) تقسیم بندی می شود. بانوان یائسه ای که دارای رحم هستند، پزشکان از درمان ترکیبی استروژن و پروژسترون برای کاهش خطر ابتلا به سرطان آندومتر رحم استفاده کرده و در زنان یائسه ای که جراحی کرده و فاقد رحم هستند، از روش هورمون درمانی استروژن استفاده می کنند.
از مهم ترین روش های هورمون درمانی در یائسگی نیز می توان به موارد زیر اشاره نمود:
هورمون درمانی سیستمیک
در این روش از هورمون درمانی، درمان به وسیلهی قرص، تزریق و غیره انجام می شود. در این روش هورمون ها از طریق این موارد وارد جریان خون شده و به بافت ها و اندام های مورد نظر رسیده و درمان را شروع می کنند. این روش از هورمون درمانی در دوران یائسگی همچنین می تواند علائمی همچون خشکی واژن، گرگرفتگی و نوسانات خلق و خو را بسیار کاهش دهد.
هورمون درمانی موضعی
در این روش درمان از طریق کرم، حلقه و یا شیاف به صورت موضعی انجام شده و هورمون ها وارد جریان خون نمی شوند. این روش اغلب برای زنان یائسه ای که مبتلا به خشکی واژن هستند و مقدار قابل توجهی استروژن را از دست دادهاند، بسیار مناسب است. همچنین لازم به ذکر است که هورمون درمانی در روش موضعی، دارای خطرات جانبی بسیار کمتری بوده اما همانند هورمون تراپی سیستمیک، سبب کاهش علائم مهم یائسگی همچون گرگرفتگی نمی شود.
مزایای هورمون درمانی در یائسگی
انجام هورمون درمانی برای زنان میان سالی که دوران یائسگی را تجربه می کنند و دارای علائمی همچون گرگرفتگی و احساس تعریق های شبانه هستند، یک درمان بسیار مناسب و ایدهآل خواهد بود. این درمان نقش بسیار مهمی را در مدیریت علائم یائسگی در زنان میان سال داشته و می تواند عبور از دوران یائسگی اولیه را برای آن ها بسیار راحت تر کند.
از مهم ترین مزایای هورمون درمانی در دوران یائسگی نیز می توان به موارد ذیل اشاره نمود:
- درمان خشکی واژن
- کاهش علائم افسردگی در زنان میان سال
- بهبود نوسانات خلقی
- کاهش علائم گرگرفتگی
- کاهش خطر ابتلا به سرطان رحم
- رفع تعریق های شبانه
- بهبود میل جنسی
عوارض هورمون درمانی در یائسگی
استفاده از روش هورمون تراپی در دوران یائسگی علاوه بر مزایای متعدد خود، دارای برخی عوارض جانبی نیز برای بانوان میان سال است که از مهم ترین آن ها می توان به موارد زیر اشاره نمود:
- ایجاد اختلال در خواب برخی از بانوان میان سال
- مشکل در سیستم گوارشی و ایجاد سوء هاضمه
- تشکیل لخته خونی بر اثر مصرف بیش از حد استروژن
- خطر ایجاد پوکی استخوان و احتمال شکستگی استخوان ها در زنان میان سال
- تغییرات خلقی و علائم افسردگی در برخی از زنان
- بروز عوارض جانبی خطرناک در صورت استفاده از روش های درمانی بدون تجویز پزشک
اقدامات لازم قبل از هورمون درمانی در یائسگی
یکی از مهم ترین اقدامات برای شروع روش هورمون درمانی در دوران یائسگی جهت کاهش علائم این دوران، پیروی از دستور و تجویز پزشک متخصص است. زیرا این روش، درمانی بسیار تخصصی برای بهبود و کنترل علائم یائسگی بوده و از این رو باید با زیر نظر پزشکان متخصص انجام شود. برای شروع هورمون درمانی نیز سعی کنید از دارو هایی با کمترین دوز شروع به درمان کرده و علاوه بر آن، اصلاحات لازم را در سبک زندگی و رژیم غذایی خود در جهت بهبود علائم یائسگی ایجاد نمایید. عدم مصرف غذاهای تند و ادویه دار، پوشیدن لباس های خنک و پنبه ای، عدم نوشیدن کافئین، اجتناب از مصرف انواع فست فود، کاهش وزن، انجام فعالیت های ورزشی و فیزیکی، پرهیز از استعمال دخانیات و کشیدن سیگار، عدم مصرف نوشیدنی های الکلی، کنترل دیابت، چربی و غیره همگی می توانند در روند درمانی شما در دوران یائسگی بسیار موثر واقع شوند.
چه کسانی نمی توانند از هورمون تراپی در یائسگی استفاده کنند؟
به طور کلی تمامی زنان میان سال که وارد دوران یائسگی خود شدهاند، می توانند برای کنترل و رفع علائم یائسگی در بدن، از روش هورمون درمانی یا جایگزینی هورمون استفاده کنند. اما این روش برای افراد دارای استثنا نیز بوده و در صورت وجود بعضی بیماری های خاص، زنان واجد شرایط استفاده از هورمون تراپی برای کاهش علائم یائسگی نمی باشند.
از جمله افرادی که قادر به استفاده از روش هورمون درمانی در دوران یائسگی نیستند نیز می توان به موارد زیر اشاره نمود:
- افراد با سابقه سکته مغزی
- افراد با سابقه افسردگی های حاد
- افراد استرسی و اضطراب بالا
- افراد با سابقه سرطان رحم
- افراد دارای انواع بیماری های قلبی
- افراد دارای بیماری های کبدی
- افراد با سابقه تشنج
بهترین آزمایشگاه هورمونی در تهران
آزمایشگاه پاتوبیولوژی نارون، یکی از معتبرترین و بهترین آزمایشگاه هورمونی در تهران است و خدمات خود را با استفاده از پیشرفته ترین و مجهز ترین تجهیزات آزمایشگاهی به مراجعین ارائه می دهد. تیم آزمایشگاهی این مجموعه در زمینه انجام امور آزمایشگاهی دارای تحصیلات، سوابق و تجارب بسیار حرفه ای هستند و در محیطی کاملا امن و استریل خدمات آزمایشگاهی را ارائه می دهند.
حرف آخر
شما می توانید برای استفاده از بهترین خدمات آزمایشگاهی در تهران، به آزمایشگاه نارون مراجعه کرده و برای دریافت اطلاعات بیشتر در رابطه با هزینه انواع آزمایش و نمونه گیری در منزل نیز با متخصصین ما تماس حاصل نمایید.
