تنبلی تخمدان یا سندرم تخمدان پلی کیستیک PCOS، یک نوع اختلال متابولیک عصبی غدد درون ریز در زنان است که می تواند با ایجاد چرخه های قاعدگی نامنظم در افراد تشخیص داده شود. این سندرم بر روی باروری و همچنین ظاهر فیزیکی زنان نیز تأثیر گذاشته و یکی از مهم ترین دلایل ایجاد آن عدم تعادل هورمونی و همچنین تخمک گذاری مناسب است.
سندرم تخمدان پلی کیستیک همچنین در زنان با سطوح بسیار بالای گردش هورمون های مردانه یا آندروژن همراه است و ممکن است سبب رشد بیش از حد مو های صورت و بدن، آکنه و همچنین نازک شدن مو با الگوی مردانه در زنان شود. در حال حاضر نیز حدود ۵ تا ۱۰ درصد از زنان در گروه های سنی باروری، تحت تاثیر این نوع اختلال هورمونی هستند و به دلیل اضافه وزن در این سندرم، احتمال ابتلا به آپنه خواب، دیابت و دیگر بیماری ها در زنان افزایش خواهد یافت.
در ادامه با تنبلی تخمدان در زنان بیشتر آشنا شده و بهترین و سریع ترین روش های درمانی آن در منزل را نیز بررسی خواهیم نمود. پس تا پایان مقاله با ما همراه باشید.
تنبلی تخمدان چیست
سندرم تخمدان پلی کیستیک و یا PCOS، یک نوع اختلال سیستم غدد درون ریز است که در اثر این سندرم، کیسه های بسیار کوچکی پر از مایع در درون تخمدان ها تشکیل می شود. تنبلی تخمدان می تواند باروری زنان را تحت تأثیر قرار داده و همچنین چرخه قاعدگی در دختران را مختل کند. رشد مو های زائد در صورت و بدن، ایجاد آکنه و همچنین نازک شدن مو های سر با الگوی مردانه نیز از دیگر علایم بسیار شایع تنبلی تخمدان در دختران و زنان هستند که تشخیص و درمان به موقع آن می تواند در کنترل سندرم و کاهش علائم بسیار تاثیر گذار باشد.
علت دقیق ایجاد تنبلی تخمدان در زنان نیز هنوز به طور کامل شناخته نشده و افرادی که مبتلا به این نوع سندرم هستند، می توانند با رعایت برخی نکات و همچنین کاهش وزن، خطرات بسیار جدی همانند دیابت نوع ۲، مقاومت به انسولین، فشار خون بالا، کلسترول بالا و همچنین بیماری های قلبی را در خود کاهش دهند.
به عبارت دیگر می توان گفت که سندرم تخمدان پلی کیستیک، از شایع ترین اختلالات هورمونی در زنان است و در حال حاضر نیز ۸ تا ۲۰ درصد از زنان تحت تاثیر این نوع سندروم قرار دارند. در صورت عدم کنترل و درمان نیز نیمی از زنان مبتلا به PCOS قبل از چهل سالگی ممکن است به دیابت نوع ۲ مبتلا شوند.
دلایل ابتلا به تنبلی تخمدان چیست
در حال حاضر علت تنبلی تخمدان پلی کیستیک در زنان مشخص نیست. با اینحال ارتباطاتی در رابطه با این نوع سندرم و التهاب درجه یک پایین، انسولین اضافی و همچنین ژنتیک وجود خواهد داشت. از مهم ترین عوامل مؤثر در ایجاد تنبلی تخمدان در زنان و یا تشدید آن نیز می توان به موارد ذیل اشاره نمود:
- مسائل ژنتیکی و وراثتی
- مقاومت به انسولین در افراد
- افزایش اضافه وزن
- دوره های سنگین عادت ماهانه
- عدم تعادل هورمونی و افزایش بیش از حد هورمون مردانه
- وجود بیماری های عفونی در لگن
- مصرف داروهای شیمی درمانی
- کشیدن سیگار و استعمال دخانیات
- مصرف مشروبات الکلی
- ایجاد غده یا تومور در بدن
علائم تنبلی تخمدان چیست
از مهم ترین علائم و نشانه های سندرم تخمدان پلی کیستیک در دختران و زنان، می توان به موارد ذیل اشاره نمود:
- استرس و اضطراب بالا
- قاعدگی های نامنظم
- آکنه و برچسب های پوستی
- ناباروری در زنان
- سطح آندروژن بسیار بالا
- آپنه خواب
- پوست چرب، شوره سر و آکنه
- تری گلیسیرید و کلسترول بالا
- احساس خستگی در طول روز
- ایجاد لکه های تیره بر روی پوست
- درد های شدید لگن
- افسردگی
- امکان ابتلا به دیابت نوع ۲
- مقاومت به انسولین
- ریزش موی سر
- مشکلات مرتبط با مدیریت وزن
- کاهش میل جنسی
- رشد بیش از حد مو های صورت و مو های بدن
- مشکل در کاهش وزن
بهترین درمان خانگی برای تنبلی تخمدان
یکی از بهترین روش های توصیه شده برای درمان خانگی تنبلی تخمدان در دختران و زنان، ایجاد تغییرات اساسی در سبک زندگی و استفاده از دارو های گیاهی برای مدیریت وزن و همچنین کاهش علائم تنبلی تخمدان است. زنانی که دارای وزن متعادل و مناسبی هستند، عوارض تنبلی تخمدان نیز در آن ها به حد چشمگیری کاهش یافته و می توانند مشکلات تنبلی تخمدان را در سلامت خود بسیار کاهش دهند.
از دیگر سریع ترین راه های درمانی تنبلی تخمدان در منزل نیز می توان به موارد زیر اشاره نمود:
مصرف روغن ماهی و امگا ۳
مطالعات پزشکی اخیر نشان دادهاند که مصرف مکمل های اسید چرب امگا ۳، می تواند به ایجاد نظم در چرخه قاعدگی کمک کرده و از این رو در کاهش علائم و مشکلات تنبلی تخمدان در بدن بسیار مؤثر واقع شود.
مصرف دارچین
پودر و یا چوب دارچین، می تواند عملکرد گیرنده های انسولین در بدن را بسیار بهبود بخشد. بنابراین مصرف آن برای زنانی که مبتلا به PCOS هستند، می تواند بی نظمی قاعدگی را اصلاح کرده و در درمان تنبلی تخمدان نیز موثر باشد. در صورت استفاده از دارچین به شکل قرص و دوز زیاد آن نیز بهتر است با پزشک متخصص خود مشورت نمایید.
مصرف دانه کتان
یکی دیگر از بهترین و سریع ترین روش های درمان تنبلی تخمدان در خانه، استفاده از دانه کتان است. دانه کتان حاوی ترکیبی است که به کاهش سطح آندروژن در بدن بسیار کمک می کند. این دانه همچنین علائم سندرم تخمدان پلی کیستیک را کاهش داده و می تواند در جلوگیری از رشد مو های زائد بدن نیز مؤثر واقع شود.
مصرف شیرین بیان
مصرف شیرین بیان در مدیریت تنبلی تخمدان بسیار مفید بوده و با عملکرد بر ضد آندروژن ها، می تواند تولید آنزیمی را در بدن تحریک کند که سبب تبدیل آندروژن به استروژن (هورمون زنانه) شود.
چای بابونه
مطالعات اخیر نشان دادهاند که چای بابونه می تواند علائم تنبلی تخمدان را کاهش دهد.
رژیم غذایی
استفاده از رژیم غذایی متعادل و مصرف غذا های مغذی و تغییر در سبک زندگی با کنترل وزن، می تواند به کاهش علائم تنبلی تخمدان بسیار کمک کند. همچنین شما می توانید با اصلاح رژیم غذایی، علاوه بر بهبود خلق و خوی ر خود، از ریزش مو های سر و ایجاد آکنه بر روی پوست نیز جلوگیری نمایید.
بهبود زمان خواب
ایجاد تغییرات کوچک و مثبت در زمان خواب، می تواند در بهبود تنبلی تخمدان و کاهش علائم آن بسیار موثر باشد. بنابراین توصیه می شود قبل از رفتن به رختخواب، از استفاده از گوشی های هوشمند جلوگیری کرده و از خوردن کافئین در عصر و یا وعده های غذایی سنگین قبل از خواب نیز خودداری نمایید. می توانید برای ایجاد آرامش در خواب، از حمام و یا خواندن کتاب نیز بهرهمند شوید.
مصرف انواع مکمل
اگر دارای سندرم تخمدان پلی کیستیک هستید و علائمی همچون خستگی و اضطراب را تجربه می کنید، مصرف مکمل ها می تواند به تعادل بدن کمک کرده و احساس خستگی را در شما کاهش دهد.
بهترین مواد غذایی برای درمان تنبلی تخمدان
بهترین مواد غذایی برای درمان تنبلی تخمدان در زنان و دختران، مواد مغذی حاوی فیبر بالا هستند. همچنین توصیه می شود از مصرف انواع فست فود و مواد غذایی حاوی نگهدارنده خودداری کرده و تا حد امکان از غذا های ارگانیک در طول وعده های غذایی خود استفاده نمایید. نوشیدنی های کافئین دار همچون قهوه و اسپرسو، نوشابه، مشروبات الکلی و غیره می توانند صدمات بسیار جدی را به تخمدان ها وارد کرده و همچنین باعث تشدید علائم تنبلی تخمدان در بدن شوند.
از مهم ترین مواد غذایی موثر در درمان تنبلی تخمدان نیز می توان به انواع سبزیجات سبز همچون کلم، کلم بروکلی، اسفناج، انواع دانه های آجیل مانند بادام زمینی و بادام هندی، انواع میوه شامل گلابی و شاتوت، روغن های گیاهی، زردچوبه، انواع پروتئین، مواد غذایی منیزیم دار و همچنین ضد التهابی اشاره نمود.
مصرف گیاهان دارویی آرام بخش
برای درمان تنبلی تخمدان در منزل، مصرف گیاهان دارویی آرام بخش هم توصیه میشود. این داروهای گیاهی میتوانند علائم تنبلی تخمدان مثل نامنظم بودن پریودی را به حداقل برسانند. از جمله داروهای گیاهی عبارتند از:
- گیلاس زمستانی
گیلاس زمستانی که به اسم جین سینگ هندی هم شناخته میشود، یکی از داروهای گیاهی موثر در درمان تنبلی تخمدان است زیرا میتواند سطح کورتیزول را متعادل کند همچنین بهبود دهنده استرس و سایر علائم بیماری است.
- ریشه شیرین بیان
ریشه شیرین بیان از مادهای به نام گلیسیریزین تشکیل شده است که این ماده، خاصیت ضد التهابی دارد. با مصرف این گیاه دارویی، سطح هورمونها متعادل میشوند همچنین در متابولیسم قند هم نقش دارد.
- ریشه ماکا
برای درمان تنبلی تخمدان در منزل مصرف ریشه ماکا هم میتواند موثر باشد. این دارو با تاثیری که در تعادل هورمونها و کاهش سطح کورتیزول دارد، باعث بهبود علائم تنبلی تخمدان میشود.
- ریحان مقدس
از داروهای گیاهی موثر برای درمان تنبلی تخمدان، ریحان مقدس است. این دارو که آن را ملکه گیاهان مینامند، میتواند استرسهای شیمیایی و متابولیک را کاهش دهد همچنین در کاهش قند خون و کاهش سطح کورتیزول موثر است.
کدام غذاها برای تنبلی تخمدان مضر هستند؟
مصرف بعضی از غذاها برای خانمهایی که تنبلی تخمدان دارند، مضر است. این غذاها، عبارتند از:
هر نوع غذای فراوری شده
انواع غذاهای فراوری شده به دلیل آنکه حاوی مقادیر فراوانی چربیهای ناسالم، قند و افزودنیها هستند، برای افراد مبتلا به تنبلی تخمدان مضر میباشند. این غذاها باعث بینظمی در تعادل هورمونها میشوند و التهاب را بیشتر میکنند.
کربوهیدراتهای تصفیه شده
منظور از غذاهای حاوی کربوهیدراتهای تصفیه شده شامل نان سفید، شیرینی، تنقلاب شیرین و… هستند. این غذاها، سطح قند خون را افزایش میدهند و عوارضی مثل مقاومت به انسولین و عدم تعادل هورمونی را به همراه دارند.
نوشیدنیهای شیرین
مصرف هر نوع نوشیدنیهای شیرین برای افراد مبتلا به تنبلی تخمدان مضر است مثل آبمیوههای صنعتی، نوشیدنیهای انرژیزا، چای شیرین و…
چربیهای ترانس
اگر مبتلا به تنبلی تخمدان هستید، باید مصرف غذاهای حاوی چربیهای ترانس را نیز محدود کنید مانند غذاهای سرخ شده و بستهبندی شده. این غذاها موجب افزایش التهاب میشوند و تاثیر منفی بر تعادل هورمونها دارند.
گوشت قرمز
مصرف گوشت قرمز به دلیل آنکه باعث افزایش التهاب در بدن میشود، برای افراد مبتلا به تنبلی تخمدان مضر است و باید با احتیاط این غذا را مصرف کنند.
کافئین
مصرف نوشیدنیهای حاوی کافئین مثل قهوه، نوشابه، چای و… برای افراد مبتلا به تنبلی تخمدان ممنوع است.
اهمیت سبک زندگی سالم برای حمایت از سلامت تخمدان
برای پیشگیری از ابتلا به بیماری تنبلی تخمدان و حمایت از سلامت تخمدانها، پیروی از سبک زندگی سالم بسیار اهمیت دارد. در این زمینه، توجه شما را به نکات زیر جلب میکنیم:
- ورزش منظم را جدی بگیرید و روزانه پیادهروی، دویدن، تمرینات قدرتی یا یوگا انجام دهید. ورزش، تاثیر بسیار مثبتی در تنظیم هورمونها دارد و به حفظ وزن سالم نیز کمک میکند.
- تا جایی که امکان پذیر است، در موقعیتهای استرسی و تنشزا قرار نگیرید و با قرارگیری در این موقعیتها نیز بهتر است با تنفس عمیق و مدیتیشن، استرس خود را مدیریت کنید. استرس، تاثیر مخربی در عملکرد تخمدان دارد.
- خواب کافی و با کیفیت داشته باشید.
- مصرف روزانه آب فراموش نشود و همیشه بدن خود را هیدراته نگهدارید.
- چکاپهای سلامتی را منظم انجام دهید.
مدت زمان درمان تنبلی تخمدان
طول دوره درمانی تنبلی تخمدان بستگی به شدت بیماری و روش درمانی مورد استفاده دارد و ممکن است از چند هفته تا چند ماه زمان بر باشد. با تغییر در سبک زندگی و پیروی از رژیم غذایی سالم و همچنین اهمیت دادن به ورزش، میتوان طول دوره درمان تنبلی تخمدان را کمتر کرد اما در حالت کلی، درمان این بیماری نیاز به زمان دارد و اکثر خانمهای مبتلا به تنبلی تخمدان، در یک بازه زمانی 3 تا 6 ماهه درمان میشوند. توصیه میشود ضمن رعایت رژیم غذایی خود حتماً زیر نظر یک پزشک متخصص باشید و مصرف دارو را بدون نظر پزشک، متوقف نکنید همچنین از مصرف خودسرانه داروهایی که دیگران معرفی میکنند، خودداری کنید زیرا شدت و علائم بیماری تنبلی تخمدان در هر یک از افرادی که مبتلا هستند، متفاوت است و پزشک با در نظر گرفتن شرایط شما، داروهای مناسب خودتان را تجویز میکند.
درمان تنبلی تخمدان با جراحی
یکی دیگر از روش های درمان سریع تنبلی تخمدان، استفاده از روش جراحی است. در صورتی که هر یک از روش های تجویز شده برای درمان تنبلی تخمدان موثر واقع نشوند، پزشک متخصص برای جلوگیری از پیشرفت بیماری و آسیب های احتمالی، روش جراحی را به بیماران پیشنهاد می دهد. این روش نیز به طور معمول برای زنانی که قصد بارداری سریع را دارند انجام می شود و در آن با برداشتن کیست های تخمدان و یا ایجاد شوک الکتریکی به تخمدان ها، سبب کاهش علائم تنبلی تخمدان و مانع از پیشرفت بیماری می شوند.
آزمایش سندرم تخمدان پلی کیستیک
یکی از روش های تشخیص تنبلی تخمدان در زنان و دختران، نمونه گیری خون از ورید بازو و انجام آزمایش بر روی آن برای تعیین سطح گلوکز و کلسترول در خون است. ارائه نتایج سطوح گلوکز و کلسترول در خون نیز می تواند به تشخیص پزشک برای تشخیص تنبلی تخمدان در بیماران بسیار کمک کند. دیگر روش های تشخیص سندرم تخمدان پلی کیستیک در بیماران نیز شامل معاینات فیزیکی، سونوگرافی از تخمدان ها و رحم و همچنین مشاهده علائم تنبلی تخمدان در پرونده پزشکی فرد می باشد.جهت انجام آزمایش تنبلی تخمدان در بالاترین کیفیت نیز می توانید به آزمایشگاه پاتوبیولوژی نارون در پایتخت مراجعه نمایید.
تست تنبلی تخمدان در آزمایشگاه نارون
آزمایشگاه نارون در تهران، یکی از تخصصی ترین و معتبرترین مراکز آزمایشگاهی در تهران است. این مجموعه برای ارائه خدمات آزمایشگاهی در بالاترین سطح کیفی، از بهترین و مجهزترین تجهیزات آزمایشگاهی با فناوری های روز دنیا استفاده نموده و کادر آزمایشگاهی این مجموعه نیز همگی در حرفه خود دارای تخصص، تجارب و مهارت بسیار بالا هستند. اگر مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک هستید و یا علائم مرتبط با این بیماری را تجربه می کنید، می توانید با مراجعه به پزشک، جهت انجام آزمایشات دقیق با نتایج سریع به آزمایشگاه پاتوبیولوژی نارون مراجعه کرده و از بهترین و با کیفیت ترین خدمات آزمایشگاهی بهرهمند شوید.
سخن پایانی
کادر آزمایشگاهی مرکز پاتوبیولوژی نارون در تهران، آماده ارائه خدمات آزمایش در منزل در بالاترین کیفیت به شما عزیزان هستند و تمامی راهنمایی ها و مشاوره های لازم را نیز به طور کاملاً تخصصی به شما ارائه می دهند. برای دریافت اطلاعات بیشتر نیز می توانید با آزمایشگاه نارون تماس حاصل نمایید.