روش انجام تست پاپ اسمیر
به علت تغییر سبک زندگی انسان در دنیای مدرن و مواجهه با عوامل استرسزا و آلودگیهای مختلف، احتمال ابتلا به بیماریهای مختلف افزایش یافته است که علت اصلی آن میتواند کاهش سطح ایمنی بدن در اثر مواجهه با این عوامل باشد. یکی از این بیماریها که در عصر جدید شیوع زیادی پیدا کرده است و درمان سختی دارد، سرطانها هستند.
سرطان در واقع اختلالی است که در سیستم تکثیر سلولی بدن رخ داده و باعث تکثیر غیرعادی و مهار نشده سلولها در قسمتهایی از بدن انسان میشود. به همین دلیل تشخیص زودهنگام و پیشگیری از گسترش سلولهای سرطانی از اهمیت بسیار زیادی در درمان این بیماری برخوردار است که میتوان با انجام آزمایشهای مختلف به این مهم دست پیدا کرد. یکی از آزمایشات تشخیص زود هنگام سرطان، تست پاپ اسمیر است که به صورت اختصاصی برای بانوان انجام میشود.
تعدادی از سرطانها وجود دارند که به علت تفاوت فیزیولوژیک بدن مردان و زنان به صورت اختصاصی برای یک گروه بروز میکنند. به عنوان مثال سرطان پروستات در مردان. سرطان دهانه رحم به صورت اختصاصی در زنان بروز میکند. این سرطان در رتبه چهارمین علل مرگ و میر ناشی از سرطان در زنان در دنیا قرار دارد از این رو یکی از بیماریهای سخت در زنان به حساب میآید. به همین علت روش تشخیص زودهنگامی برای آن ابداع شده است که به تست پاپ اسمیر شناخته میشود.
این تست بهترین روش برای تشخیص سرطان دهانه رحم در زنان و همچنین تشخیص انواع خاصی از عفونتها مانند HPV یا زگیل تناسلی میباشد که توسط آزمایشگاههای معتبر مانند آزمایشگاه پاتوبیولوژی نارون انجام و نتایج آن با بالاترین دقت در اختیار متقاضیان قرار میگیرد.
تست پاپ اسمیر برای چیست؟
این آزمایش جز آزمایش های مهم برای زنان که توسط آزمایشگاههای معتبر مانند آزمایشگاه پاتوبیولوژی نارون انجام میشود در واقع نوعی غربالگری برای تشخیص سرطان دهانه رحم در زنان میباشد. این آزمایش وجود سلولهای سرطانی و پیشسرطانی در دهانه رحم را بررسی میکند. در صورت تشخیص سلولهای پیشسرطانی در این آزمایش، این امکان وجود دارد که این سلولها قبل از تبدیل شدن به سرطان درمان شده و از بین بروند.
برای انجام این آزمایش نیاز به مراجعه به آزمایشگاه نبوده و به راحتی در مطب پزشک متخصص زنان قابل انجام است. تست پاپ اسمیر با توجه به سن و خطرات احتمالی که وجود دارد باید در فواصل زمانی معینی انجام شود اما به طور کلی سن شروع انجام این تست از 21 سالگی به بعد میباشد. دورههای زمانی انجام این آزمایش برای افراد در سنین مختلف به شرح زیر میباشد:
- افراد بالای 21 سال: در صورت نداشتن رابطه جنسی نیاز به انجام آزمایش ندارند. در صورت داشتن رابطه جنسی باید هر 3 سال یک بار برای انجام این تست اقدام نمایند.
- افراد 30 تا 65 سال: هر 3 سال یک بار انجام آزمایش پاپ اسمیر یا انجام آزمایش HPV هر 5 سال یک بار
- افراد بالای 65 سال: شاید نیازی به انجام تست نباشد و باید با پزشک خود مشورت کنند.
نکته مهم در مورد سرطان دهانه دحم این است که علت عمده ابتلا به این سرطان عفونت ناشی از ویروس HPV میباشد که راه انتقال این ویروس برقرار تماس جنسی میباشد. به همین دلیل افراد بالای 21 سال که رابطه جنسی ندارند نیاز به انجام این تست ندارند. هرچند لازم به ذکر است که در همه سرطانهای دهانه رحم علت اصلی ابتلا این عفونت ویروسی نیست.
با این حال بیشتر زنان در سنین بعد از 21 سال باید تست پاپ اسمیر را انجام دهند حتی زنانی که دارای شرایط زیر هستند باید این تست را در فواصل زمانی کوتاهتر انجام دهند:
- زنانی که HIV مثبت هستند
- زنانی که در اثر شیمی درمانی، پیوند عضو یا سایر بیماریها سیستم ایمنی بدنشان تضعیف شده است
در زنان بالای 30 سال سن، اگر 3 آزمایش با نتیجه عادی و مطلوب باشد میتوانند هر 5 سال یک بار این تست را همراه با غربالگری HPV انجام دهند. افراد بالای 65 سال که در گذشته دارای نتایج تست مطلوب و رضایتبخش بودهاند ممکن است دیگر نیازی به انجام این تست نداشته باشند مگر با توصیه پزشک متخصص زنان. فارغ از اینکه فعالیت جنسی دارید یا نه انجام تست پاپ اسمیر را در برنامه درمانی خود قرار دهید زیرا ویروس HPV این قابلیت را دارد که سالها در بدن به صورت مخفی و پنهان بوده و ناگهان فعال شده و بیماریزایی داشته باشد.
تست پاپ اسمیر چگونه انجام می شود؟
همانطور که اشاره شد برای انجام تست پاپ اسمیر نیاز به مراجعه به صورت مستقیم به آزمایشگاه نمیباشد. روش انجام تست پاپ اسمیر به این گونه است که باید به مطب دکتر متخصص زنان مراجعه نمایید. پزشک متخصص پس از نمونه برداری از سلولهای دهانه رحم، نمونه را به آزمایشگاههای تخصصی مانند آزمایشگاه پاتوبیولوژی نارون ارسال میکنند تا پس از ارزیابی نتیجه آن اعلام شود. روش انجام پاپ اسمیر به این شکل است که متقاضی بر روی تخت مخصوص انجام این تست قرار گرفته و پزشک متخصص به کمک وسیلهای شبیه به فرچه یا برس و وارد کردن آن به واژن، از سلولهای دهانه رحم و انتهای واژن نمونهبرداری میکند.
در نمونهبرداری از دهانه رحم خطری فرد را تهدید نمیکند. پزشک از وسیلهای به نام اسپکولوم یا آینه طبی استفاده کرده تا بتواند به راحتی داخل واژن فرد را مشاهده کند. در روش انجام تست پاپ اسمیر برخی از پزشکان از وسیلهای به نام سیتوبراش برای انجام نمونهبرداری از سلولهای دهانه رحم استفاده میکنند. پس از انجام تست توسط پزشک، نمونه بدست آمده داخل ظرفی حاوی مایع مخصوص منتقل میشود و نمونه به آزمایشگاه تخصصی مانند آزمایشگاه پاتوبیولوژی نارون ارسال میشود تا نمونه برای شناسایی سلولهای سرطانی تحت آزمایشات تخصصی قرار بگیرد.
روش انجام تست پاپ اسمیر به هر شکل که باشد برای انجام آن یک سری آمادگیهای اولیه مورد نیاز است که فرد باید آنها را رعایت کند. این آمادگیهای قبل از انجام آزمایش به شرح زیر است:
- حداکثر دو روز قبل از انجام تست پاپ اسمیر از برقراری رابطه جنسی خودداری شود
- از دوش گرفتن و استفاده از داروهای واژنی یا فومهای اسپرمکش و کرم و ژل خودداری شود چون این مواد میتوانند سلولهای غیرعادی را از محل نمونهبرداری دور نمایند.
- اگر در دوران قاعدگی هستید انجام این آزمایش امکانپذیر نیست و توصیه میشود پس از گذشت این دوران برای انجام تست مراجعه نمایید. زیرا انجام تست در این دوران میتواند تأثیر منفی در جواب تست داشته باشد.
- بعد از زایمان باید 12 هفته زمان سپری شود تا شرایط برای انجام تست مهیا باشد.
- در طول انجام تست استرس را از خود دور نمایید زیرا روش انجام تست پاپ اسمیر به گونهای است که خطری سلامتی شما را تهدید نمیکند.
نتایج تست پاپ اسمیر
آماده شدن نتایج آزمون پاپ اسمیر معمولاً بین 1 تا 3 هفته زمان نیاز دارد. در اغلب موارد نتیجه آزمایش منفی است، اما در برخی از موارد نتیجه آن مثبت است. نتیجه مثبت آزمایش نشان دهنده این نیست که فرد به طور قطعی به سرطان دهانه رحم مبتلا شده است اما این هشدار را میدهد که به بررسی، معاینات و آزمایشات بیشتری نیاز است. نکته مهم در نتیجه آزمایش پاپ اسمیر این است که آزمایش توسط یک آزمایشگاه معتبر مانند آزمایشگاه پاتوبیولوژی نارون انجام شده باشد تا بتوان از نتیجه اعلام شده اطمینان حاصل کرد. نتیجه آزمایش پاپ اسمیر میتواند به اشکال زیر باشد:
- طبیعی: در اکثر موارد نتیجه آزمایشهای پاپ اسمیر، طبیعی است. به این معنی که هیچگونه سلول غیرطبیعی در نمونه برداشته شده از دهانه رحم مشاهده نشده است و در وضعیت سلامت کامل به سر میبرد.
- غیر واضح: در بعضی از موارد نتیجه آزمایش مبهم است. در این موارد پزشک از فرد میخواهد که آزمایشات و بررسیهای بیشتری برای نظارت بر هرگونه تغییر انجام دهد. این آزمایشات ممکن است بلافاصله پس از اعلام نتیجه یا چند ماه بعد از آن انجام شوند.
- غیرطبیعی (ناهنجار): در بعضی از موارد نتیجه تست پاپ اسمیر غیر طبیعی است. بنابراین با توجه به این نتیجه پزشک بسته به میزان تغییرات سلول، ممکن است بلافاصله یا بعد از 6 ماه آزمایشات بیشتری را توصیه کند.
برخی از این ناهنجاریهای سلولی رایج عبارتند از:
✓ سلولهای سنگفرشی غیرمعمول با اهمیت نامشخص (ASCUS): این سلولها سلولهای با درجه ناهنجاری خفیف هستند که معیارهای سلولهای پیشسرطانی را ندارند. در صورت وجود HPV ، پزشک ممکن است آزمایشهای اضافی را توصیه کند.
✓ ضایعه داخل اپیتلیالی سنگفرشی: این ضایعات تغییرات سلولی پیش سرطانیاحتمالی را نشان میدهد که در این شرایط احتمالاً به آزمایش بیشتری نیاز میباشد.
در این موارد پزشک متخصص معمولاً پیگیری با کولپوسکوپی همراه با بیوپسی یا بدون آن را توصیهمیکند. در حین کولپوسکوپی، پزشک از کولپوسکوپ برای بزرگنمایی نمای دهانه رحم، مجرا و واژن به منظورمعاینه استفاده میکند. در هنگام معاینه ممکن است پزشک نمونه بیوپسی برای ارزیابی در آزمایشگاهتهیه کنند.
نتایج نمونه بیوپسی به دو دسته تقسیم میشوند:
- درجه پایین: که نشان دهنده این است که احتمال ضایعهای با درجه پایین خطر ابتلا به سرطان در آینده نزدیک کم است.
- درجه بالا: که نشان دهنده این است که احتمال ضایعهای با درجه بالای خطر ابتلا به سرطان زیاد است.•
- سلولهای غدهای غیر معمول: این تشخیص نشان دهنده سلولهای غیر طبیعی در غدد درون رحم است. در این موارد نیاز به آزمایشات بیشتر خواهد بود
- سرطان سلول سنگفرشی یا آدنوکارسینوما: این تشخیص احتمال ابتلا به سرطان دهانه رحم را نشان میدهد و به نوع سلولی که غیرطبیعی است بستگی دارد. در این مورد هم نیاز به آزمایش بیشترخواهد بود.
با توجه به سبک زندگی امروز انسانها، یکی از ضروریترین کارهایی که باید در برنامههای انسان در نظر گرفته شود پایش سلامتی بدن در طول دوران زندگی میباشد. زنان در جامعه جزو گروههایی هستند که نسبت به مردان بیشتر در معرض خطر ابتلا به بیماریهای عفونی قرار دارند از این رو پایش سلامتی در زنان در طول دوران زندگی از اهمیت بسزایی برخوردار است. یکی از روشهای پایش سلامتی در زنان انجام تست پاپ اسمیر و اطمینان از سلامتی اندام جنسی آنان میباشد. این تست برای تشخیص زودهنگام دهانه رجم بسیار مؤثر میباشد که توسط آزمایشگاه پاتوبیولوژی نارون از آزمایشگاههای معتبر در سطح تهران ارزیابی و نتیجه آن به متقاضیان اعلام میشود.